Máy in bị lem mực một bên thường có nguyên nhân rõ ràng và hoàn toàn có thể tự xử lý tại nhà nếu biết đúng chỗ cần kiểm tra. Điểm mấu chốt là phân biệt đúng loại máy vì máy laser và máy in phun có cách khắc phục khác nhau hoàn toàn. Bài viết dưới đây phân tích chi tiết từng trường hợp để bạn xử lý đúng ngay lần đầu.
Trước khi tìm nguyên nhân, cần quan sát kỹ bản in để xác định đúng kiểu lem mực đang gặp.
Lem mực một bên theo chiều dọc tờ giấy (một dải dọc từ trên xuống dưới) thường liên quan đến trống mực hoặc hộp mực bị hỏng cục bộ. Lem mực theo chiều ngang (vệt ngang chạy ngang tờ ở một vị trí cố định) thường do lô sấy hoặc gạt trống bị lỗi. Nếu vệt lem xuất hiện lặp đi lặp lại đều đặn theo chu kỳ cố định trên nhiều trang, đó là dấu hiệu điển hình của trống bị xước hoặc bị bẩn tại một điểm.
Ghi lại vị trí và kiểu lem mực trước khi mở máy kiểm tra sẽ giúp khoanh vùng nguyên nhân nhanh hơn đáng kể.

Lem mực một bên theo chiều dọc tờ giấy thường liên quan đến trống mực
Máy in laser dùng nhiệt và điện tích tĩnh để in, với nhiều bộ phận cơ học phối hợp chặt chẽ. Bất kỳ bộ phận nào trong chuỗi này bị hỏng đều có thể khiến máy in bị lem mực một bên.
Trống là bộ phận tiếp nhận hình ảnh và chuyển mực lên giấy. Khi trống bị xước, vệt mực sẽ xuất hiện đều đặn tại đúng vị trí bị xước sau mỗi vòng quay. Trống bị bẩn do dính mực thừa hoặc giấy vụn cũng gây ra vệt lem tương tự. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất khiến máy in laser bị lem mực một bên.
Gạt từ có nhiệm vụ phân phối mực đều lên trống, còn gạt trống làm sạch mực thừa sau mỗi lần in. Khi một trong hai bị cong, gãy hoặc cứng do lâu ngày không thay, mực sẽ không được phân phối hoặc làm sạch đều, dẫn đến lem mực tập trung về một phía.
Hộp mực bị nứt hoặc đổ mực nạp lại không đúng kỹ thuật dễ khiến mực bị rò rỉ vào bên trong, dây bẩn một phía của đường đi giấy. Trường hợp này thường kèm theo dấu vết mực bên ngoài hộp mực hoặc bên trong khay giấy.

Nguyên nhân phổ biến thường do hộp mực bị nứt hoặc đổ mực nạp lại không đúng kỹ thuật
Lô sấy dùng nhiệt để cố định mực lên giấy. Khi một phần của lô sấy bị hỏng hoặc không đủ nhiệt cục bộ, mực ở khu vực đó không bám chắc vào giấy và bị lem hoặc nhòe về một phía.
Trục sạc nạp điện tích đều lên bề mặt trống để chuẩn bị cho quá trình tạo ảnh. Khi trục này bị mòn hoặc cứng, điện tích phân bố không đều khiến mực bám không đều và gây lem một bên. Trục sạc thường hỏng sau 2 đến 3 lần thay hộp mực.
Máy in phun phun mực trực tiếp lên giấy qua đầu phun cực nhỏ. Cơ chế đơn giản hơn laser nhưng cũng có những điểm dễ gặp sự cố riêng.
Khi một số lỗ phun bị tắc do mực khô, các đầu phun còn lại phải bù đắp và dễ gây mực dư về một phía. Đầu phun bị lệch khỏi vị trí chuẩn cũng khiến vùng phun lệch về một bên của tờ giấy. Đây là nguyên nhân thường gặp nhất trên máy in phun để lâu không dùng.
Giấy quá mỏng, quá dày hoặc bề mặt có coatin không phù hợp với loại mực đang dùng sẽ khiến mực chảy loang trước khi khô, tập trung nhiều hơn về phía cuối đường đi của đầu phun.

Bạn nên chọn giấy in phù hợp
Mực tái chế hoặc mực không đúng chủng loại thường có độ nhớt và thành phần khác với mực gốc, dễ gây chảy hoặc lem khi in. Lỗi này thường xuất hiện ngay sau lần nạp mực đầu tiên bằng mực thay thế.
Sau khi xác định đúng nguyên nhân, áp dụng đúng biện pháp xử lý sẽ giải quyết triệt để tình trạng máy in bị lem mực một bên mà không cần mang máy đi sửa.
Tắt máy, tháo hộp mực ra cẩn thận trong phòng tối hoặc ánh sáng yếu vì trống nhạy cảm với ánh sáng mạnh. Dùng khăn mềm không xơ lau nhẹ bề mặt trống để loại bỏ bụi và mực thừa. Tránh chạm tay trực tiếp vào bề mặt trống. Nếu trống đã bị xước sâu hoặc dùng quá lâu, cần thay trống mới thay vì chỉ vệ sinh.

Tránh chạm tay trực tiếp vào bề mặt trống
Gạt từ và gạt trống là linh kiện tiêu hao, thường được thay đồng bộ khi thay hộp mực. Nếu bộ phận này hỏng giữa chu kỳ thay mực, có thể mua linh kiện rời thay thế. Lưu ý chọn đúng model phù hợp với dòng máy đang dùng.
Lấy hộp mực ra, dùng khăn mềm lau sạch bên ngoài. Kiểm tra xem có vết mực rò rỉ từ đáy hoặc hai bên hộp không. Nếu hộp mực bị nứt, cần thay hộp mới. Trường hợp vừa nạp mực lại thì kiểm tra xem đã đậy nắp lỗ nạp mực đúng cách chưa.
Lô sấy và trục sạc nằm sâu bên trong máy, cần tháo nhiều bộ phận để tiếp cận. Dấu hiệu nhận biết lô sấy hỏng là vệt lem xuất hiện ở cùng một vị trí ngang tờ giấy và mực dễ phai khi dùng tay miết nhẹ lên bản in. Nếu xác định được lô sấy hoặc trục sạc là nguyên nhân, nên nhờ kỹ thuật viên thay thế để tránh làm hỏng thêm các bộ phận xung quanh.
Với máy in phun, vào phần mềm quản lý máy in trên máy tính, tìm mục Maintenance hoặc Tools, chạy Print Head Cleaning trước, sau đó chạy Print Head Alignment để căn chỉnh lại vị trí đầu phun. In trang kiểm tra sau khi hoàn tất để xác nhận kết quả. Nếu sau 2 đến 3 lần vệ sinh và căn chỉnh vẫn còn lem, đầu phun có thể đã bị tắc sâu và cần ngâm bằng dung dịch vệ sinh đầu phun chuyên dụng.
Một số trường hợp máy in bị lem mực một bên vượt quá phạm vi tự xử lý tại nhà. Nên mang máy đến kỹ thuật viên khi đã thử vệ sinh và thay hộp mực mới nhưng lỗi vẫn không cải thiện. Tương tự khi nghi ngờ lô sấy hoặc trục sạc bị hỏng vì đây là linh kiện nằm sâu bên trong, tháo không đúng cách có thể làm hỏng thêm các bộ phận khác.

Nên mang máy đến kỹ thuật viên khi đã thử vệ sinh và thay hộp mực mới nhưng lỗi vẫn không cải thiện
Với máy in phun bị tắc đầu phun nghiêm trọng không phục hồi được qua phần mềm, kỹ thuật viên có thể tháo và ngâm đầu phun đúng quy trình để phục hồi mà không làm hỏng linh kiện.
Tóm lại, khi máy in bị lem mực một bên, bước quan trọng nhất là quan sát kiểu lem và phân biệt đúng loại máy để tìm đúng nguyên nhân. Với máy laser, kiểm tra trống, gạt mực và hộp mực trước. Với máy in phun, ưu tiên vệ sinh và căn chỉnh đầu phun qua phần mềm. Đa số trường hợp đều có thể xử lý tại nhà trong vài bước đơn giản mà không cần tốn chi phí mang đi sửa.
Ghé thăm nghiensuachua.vn để tìm thêm các hướng dẫn sửa chữa thiết bị điện tử và công nghệ hữu ích khác được cập nhật thường xuyên.